Studenten van de UVA werken aan de collectie van Amerongen

15 oktober 2007 door Nico van der Woude/Lodewijk Gerretsen

Een twaalftal schilderijen uit de collectie van Kasteel Amerongen zijn onlangs verplaatst naar het nieuwe gezamenlijk atelier van het Rijksmuseum, ICN en de UVA te Amsterdam. De schilderijen zijn afkomstig uit twee bijzondere portretten series.
Zeven panelen en één doek met dezelfde afmetingen komen uit de "Wijts collectie". Deze deelcollectie bestaat uit totaal 24 portreten van familieleden en mede officieren van Jaques Wijts (1580-1643). Hij was een luitenant kolonel en strateeg in het staatse leger van prins Maurits. Waarschijnlijk rond 1621 heeft hij opdracht gegeven om een aantal andere hoge officieren uit dit leger te vereeuwigen.  De portretten zijn grotendeels door Jan van Ravesteijn of door zijn atelier geschilderd. Een aantal portretten zijn toegeschreven aan de schilders Michiel Janz. van Mierevelt en Gerard van Honthorst. 
Deze serie is compleet en daarom zeer zeldzaam. Ze hebben oorspronkelijk in het Haagse stadshuis gehangen en zijn geerfd door Margretha Turnor die gehuwd was met Godard van Reede. De vier grote portretten op doek, waarbij de personen ten voeten uit zijn afgebeeld, zijn onderdeel van de tweede portrettenreeks van oud-bewoners van kasteel Amerongen, de familie van Reede. De vele generaties van Reede hebben de reeks met de familieportretten aangevuld en hangen bij elkaar op de Bovengalerij.

Video Wijtscollectie

Onderzoek en behandeling
Een hoofdzakelijk conserverende behandeling zal worden uitgevoerd door studenten van de  restauratieopleiding van de Universiteit van Amsterdam. Hierbij dienen de schilderijen ook als studieobject voor onderzoek naar 17de-eeuwse schildertechniek. De studenten hebben bijvoorbeeld reconstructies gemaakt van een aantal panelen. Onder leiding van een docent en onderzoeker gespecialiseerd in reconstructies van historische schilderijen hebben ze, elk op een paneel van 30 x 40 cm op ware grootte een kopie gemaakt van een detail van het schilderij (zie bijgaande foto's). Deze kopieën worden gemaakt met zelf gefabriceerde olieverven en gronderingen. De opbouw van de gronderingslagen, hebben ze onder andere kunnen achterhalen aan de hand van een miniscuul verfmonstertje dat microscopisch onderzocht is. De studenten gaan dus aan het werk op een grondlaag die zo veel mogelijk hetzelfde is als die waarop de kunstenaars geschilderd hebben. In voorbereiding op de reconstructie van de afbeeldingen zijn de schilderijen met de infrarood-camera onderzocht.  Doormiddel van de infrarood reflectografie is het mogelijk om de eventuele ondertekening van het schilderij door de verflagen heen te zien.
De schilderijen worden nader onderzocht en gedocumenteerd door de studenten alvorens met de behandeling wordt gestart.  De studenten worden begeleid door vaste docenten en restauratoren maar hebben wel ieder hun eigen object. Thans worden de panelen uitgelijst en schoongemaakt. Na het vooronderzoek en het vaststellen van de conditie van de schilderijen wordt een behandelingsvoorstel gemaakt en zal in overleg met de conservator de verdere conservering of restauratie worden vastgesteld.

Schilderijen
Enkele schilderijen zijn tijdelijk uit Huys
Kasteel Amerongen